Gendtse Vehoale
‘n Lange en korte geheuge
Ien januaori van dit jaor wier ik 76. Zelfs mien korte en
lange geheuge weete da nog.
‘t Lange geheuge is al zo.n bitje begonne te werke toe ik ruum
twee was, want dur is mien bi’jgebleve dat ik op ‘n gegeve dag
nor dag tante Dort gebroch wier. Die wônde aon ‘t ènde van de
Langestraot tegen Haldere aon.
Ik was dor ’n hortje aon ‘t speule bi’j ‘t zommerhuuske
(prieeltje), toen mien wier vertèld, dur mien oudste zus, dat
t’r bi’j ons thuus ‘n klein kienje was gebroch. ‘n Junkske. Da
was dan de laotste naokommeling ien de famielie van mien:
Vaoder, Moewder, .Anneke, To, Dora, Gert, Jan, Wim, Zus (Gerda)
Truus, Harrie en Piet.Tèl mar nao. Gerda was nor tante Grada
genuumd en dor wier dur mien moewder ok Zus gezeid.
Tante Grada was heel populeijer. Ur man was parlevinker
(kruidenier in ‘n bootje op de Rien en de Waol, vanuut Millinge).
En as ze bi’j ons kwam broch ze altied ‘n kwattareep mee vur de
kleinsten. Stèl ow veur: ‘n hele reep!
Vur ons kon ze nie duk genoeg komme!
Ik wit ok nog da’k nie nao de kleuterschôl wou. En ik zie d’r ok
nie nor toe gewes. Hoe ik um da hè kunne lappe da week nie. Mar
das now ok nie belangriek mèr. Nor da’k zes jaor oud was geworre,
broch mien zuster To mien op den èrste april 1938 achter op de
fiets nor de grote schôl, de jongesschôl.
Mien vriendje Leo Saoleming, die ien onze straot wônde, wachte
mien dor al op.mien op. Hi’j was al‘n rot ien ‘t vak want hi’j
was twintig dage ouwer as ik en was op de kleuterschol gewès.
Hi’j wees mien ien de gang de houtere klompebakke wor ik mien
klompe ien kon zètte. Leo zei “Kiek dat nummer is 26. Da moi
goed onthouwe. Dan kuj zie-n wor je ze mot uuthaole en den
andere keer wèr kun iendouwe”.
Das now 70 jaor geleje en a’j ‘t nie gleuf, kank ow ok nog zegge
wa vun kleur die klomperèkke hadde.
Affijn, Leo nam mien mee de klas ien nor de twidde ri’j banke
vanaf de straotkant. Op de vörste bank dorvan gienge we zitte.
Hi’j zei mien ok nog dat ik helemol nie bang hoefde te zien.
De meester zat vur de klas op ‘n stoel achter ‘n soort toffel.
Nume ze zoiets gin katheder of zo?
Hi’j begon aon de jonges te vraoge hoe ze hete. Da gieng zo.
Hi’j nuumde ‘n achternaam en dan mos degene die zo hiette ’n
vinger opstèke en zien vurnaam opnume, want de meester had
alleen mar de deupname. En toe begon ’n soort van
spraakvewarring:
De meester zei op ‘n gegeven momment. Nee, lok ‘t anders zègge.
Ik meinde dat mien achternaam ien ‘t Gendts Schoute was en dat
ien ‘t Nederlands Scholten gezeid wier.
Toe de meester ‘Schouten’ zei stoak ‘n jong de vinger op.en die
zei Chris. Maar ok ik staok ’n vinger op en zei Harrie. Da wier
‘n hènneweer geklets van wellus en nietes totdat de meester mèt
‘n lienejaol op zien toffel kletste.
De situatie wier duidelijker en meester Liebau kon vèrder mè
zien taak um de vurnamen op zien lies te schrieve.gaon.
Dit vehaol ha nog ‘n statje (staartje). Mien bruur Wim zat toen
ien de zeuvende, of tewel de laotse klas van de schôl. Mien
moewder vroeg nor ‘n por weke aon um ummes te ienformiere bi’j
meester Liebau hoe ‘t mè mien op schôl gieng. Wim deej da en
kreeg bi’j die gelegenheid te heure van de meester, dat hi’j
mien vurnaam as Corrie ha genoteerd en gebruuk. Ik wis da ok wel
mar ha gedoch dat Corrie Nederlands was vur Harrie.
Ik zal ow mar nie vèrder lastig valle mè allemôl blaagechtige
smoesjes die ien de de loop van de schôljaore passeerden.
Duidelijk wee’k nog ‘t begin van de Duitse ienval ien Nederland
op de 10de mei 1940.Al is ‘t eigelijk alleen mar de sfeer die ‘t
had, umdat de volwassenen d’r zo opgewonden over waren.
De luchtlandingen op 17 september 1944.
De bombardementen, de granaten, de gedwongen evacuatie. Het
verblijf ien de Achterhoek en de terugkeer nor ‘t zwaor getroffe
Gendt.
Allemôl gebeurtenisse die opgeslage zien ien ‘t lange geheuge.
Over’t korte geheuge kan’k kort zien. Da zie’k vegète.
Harrie Scholten
- Wa mien overkwam
- Den Driefgraaf (1)
- Den Driefgraaf (2)
- De zurg van Sint Jozef
- Speule of wat te doewn hèmme
- Den dokter en 't pjèd
- Daone Wal
- Hèn en wèrum nor schôl
- Jiet, jiet (Tis toch niet te gleuve?!)
- De onderboks
- Disse keer wat anders
- n Lange en korte geheuge
- Rusland
- Zommerdag
- De ring..
- Hittenri-jer bi-j Hannusbaos
