Gendtse Vehoale

Den dokter en 't pjèd


Op den woensdagmer zo um en um halftien, bi'j ’t onderkomme van de historische kring, gaon we èrs 'n hortje um de grote toffel bi'j mekaor zitte.
D'r zien d'r 'n por, zwat altied de eigeste, die mèt 't koffiezètapperaat aon de geng gaon. Èkkes wördt ‘r bepraot of t’r dringende dinge op stapel staon. Zo niet dan beginne we mèt ‘n koffiepauze. Allemol koffie en 'n inkeling thee.


Zo now en dan, eigelijk knap duk, is t'r iemand jaorig gewès, of is t'r thuus wat overgebleve of zo'n soort smoesje, en dan hèwwe d'r ok nog wa bi'j.
Dan worre zo as gebrukelijk ni'jtjs uutgewisseld, den een of ten andere dur de schuurzak gehaold, ofwat ok t’r toffel kum.
Zo kwame we lès us te praote over pjèd ri'jje. Toe wier d'r ok gepraot over dokter Burg, die vroeger ien de oorlogsjaore as opvolger van dokter Koenders, nog al ins op 'n pjèd zien patiënten afree. Dorbi'j ding 't vehaol dat 't pjèd dukkes èrder dan den dokter thuus was.
“Over dokters en peijd gespraoke” zei ik toe. “Wete gillie nog van 't feest van Gendt Zeuvevieftig?” Toe zeie ze zoiets vanne "wa bedoewl je dormè?"
Wa’k toe vetèlde za'k now vör ollie, lèzers van Marktpraat, ok marris opschrieve.
Vri'jdagaovond, den zovulste juni van ‘t jaor 1983 wier ien Gendt de feeswèèk "Gendt 750 jaar Stadsrechten" officieel geopend. 't Dagelijks bestuur, Nico van Alst, Diny van den Berg en ik zei de gek, had die opening as volg geregeld:
D'r was van Brom 'n landouwer gehuurd en dor moesten dan de commesaris van de konegin, Mollie Geertsema en zien vrouw, ien zitte en HaPee, of te wel Henk Ederveen en zien vrouw Nieske. Henk was toe 'n hortje loco umdat ter net 'n burgemeesterswisseling was ien Gendt
Achter den landauwer moste alle genodigden lopes volge. Burgemeesters en andere hoge piete uut de umgeving en uut Gendt eiges.


De optoch mos gaon van 't gemeintehuus nor de pruttestanse kèrk. Tusse de kèrk en 't vroegere kleine diekske stonde 'n hele kwak stoele klaor vur de genodigden. Vur 't publiek was t'r plek zat tegen 't taluud van de diek en op den diek eiges.
Toe ‘t zowied was, liep ik same mè dokter Dèkkers as leste of zwat leste achter ien de stoet mee.
We hadden ‘t tur over da we 't goed getroffe hadde mèt 't wèèr. Zonnig, lekker temperatureke en hos gin wiend. “Ja,” zei ik, “We hèmme alles heel goed veurbereid. Op tied met de noveen begonne. En dan nog n aorig doktertje neven ow, wa wil je nog meer. Ik meug mien eige bes op de bors kloppe, as één van degenen die 't um allemaol gelap hemme”.
Kort en goed, ik liep dor mar zo'n bitje slap te zwetse en interessant te doen.
Ik zei dat toe allemaol niet ien 't Gendts, want dan has ze 't misschien niet ins kunne verstaon. Ze was toe ummes pas ‘n jaor of ach tot tien ien Gendt.
Bi’j Boerstal zou de stoet grutter worre. Um den hoek tor stonne twee pèjd klaor, één mè graaf Otto d'r op en één vur de gravin. Graaf Otto was degene die 750 jaor geleje, ien 't jaor 1233 aon Gendt stadsrechten gaf.


Wim Otemann mè zien vrouw Riet Weijenberg waren opgedof as ‘t echtpaar.
Achter de graaf ston de harmonie opgestèld. Die zou aonslute as de stoet vurbïj was en as de graaf zich ok bij den optoch iengevoeg zou hèmme. De graaf, Wim Otemann, zei iets tegen' t pjèd en da dee‘n por stepkes vurruut.
Iemand van schutteri’j of harmonie knalde op de trom en de muziek begon te speule en toe was ’t as of de hèl losbarste!
't Pjèd van de graaf schrok van ‘t lawijt, steigerde en gieng recht overeind op de achterpeut staon.
Wim glee umlèèg, bleef heuike en lag op straot. 't Geschrokken dier verstapte zich en traoj Wim op ’n bovenbeen en knie. Alles was ien rep en roer. De minse schrokke en hiele hun hart vas en de muziek stopte nes zo schiellik as tie begonne was.
Dokter Dekkers en ik zagen 't allemaol vlak vur onze oge gebeure. Ik greep ur bi’j de hand en holde naor den iengang van ‘t huus van Boerstal. Dor ston de hele familie op de stoep. Ik riep: Gaauw, gauw, bel den dokter!
Ze keke mien n bitje vrèmd aon en toe kreeg ik 't pas ien de gaote: Ik had eiges den dokter bïj de hand vas.


't Klogje wor ik koffie mee dronk zei tege mien: Da vehaol mo'j us ien Markpraat zètte.
En now hèk da dus gedaon.
Volges mien is den dokter mè Wim ien den ambelance nor ‘t ziekenhuis gegaon en hèt ‘t allemol vèrder meegemak. Want ‘s aoves was t’r receptie ien Provendentia en dor broch ze ons op de hogte. Ze was nog helemol overstuur, want ze kreeg toe nog de traone ien de oge, wee’k nog.
Now kuj uutscheie mè hard op lèze.
De teikening van ’t pjèd is van Truus Teunissen-Scholten
En ‘t vehaol is van Harrie Scholten

Wim bracht 't er niet zo geweldig vanaf. 108 Verpleegdagen in het ziekenhuis waren er voor nodig voor hij weer naar huis mocht. Een nog veel langere tijd heeft hij moeten revalideren.
Zijn vrouw Riet heeft tijdens de feestweek bij een aantal aangelegenheden, graaf Otto als zijn vrouw gerepresenteerd.

P.S.
Nim mien nie kwaolik minse.
Ik ha ‘t vehaol wa hierbove steet, helemol klaor vur Marktpraat mè plaotjes en al en toe doch ik: Eigelijk mo’k ‘t’r ès nog us èkkes mè Wim en Riet Otemann over hèmme.
Da hè’k dan ook gedaon en mar goed ok!.
Toe ik ‘t vehaol ha veurgelèze zeie ze hôs geliek: “Da’s zo helemol nie gebeurd. Ge kun dokter Dekkers nie bi’j de hand gehad hèmme. Zi’j was vur ‘t ongeluk al de tied al bí’j ons, want ze was bi’j de Peijedeclub. Riet zat as gravin op ‘t andere pjèd en de dokter hiel da bi’j de teugels um kalm te blieve. Da pjèd dan.
Dokter Dekkers is die eigensten aovend nie mee gewès nor ‘t ziekenhuus, mar ze hè wel d’r nor opgebeld um te vernemen hoe en en ander verlope was. Den anderen dag, zaoterdag, is ze nog wel bi’j Wim ien ‘t ziekenhuus gewès
En now? Wa now? Hè’k geloge, of hè’k ‘t gedroomd, of zou’k ze niet allemôl mèr op ‘n ritje hèmme?
Ik probier altied zo weinig meugelijk te fantaziere, ok disse keer hè’k da gebrobierd, mar ’t is me niet helemol geluk.

                                         Nog us ‘n keer, Harrie Scholten.